 Po raz pierwszy od 30 lat istnieje szansa na aktualizację Helsińskiej Umowy, kluczowego dokumentu regulującego współpracę w Nordyckiej Radzie i Nordyckiej Radzie Ministrów. W tym tygodniu rządy państw nordyckich zdecydowały o powołaniu komisji, która przygotuje propozycję zmian mającą na celu zrównanie pozycji Wysp Owczych, Grenlandii i Wysp Alandzkich w nordyckim samorządzie. Minister ds. współpracy nordyckiej Morten Dahlin podkreślił, że proces musi być szybki, by zdążyć do jesieni, choć skupia się głównie na tej kwestii.
Prezydent Nordyckiej Rady Ville Väyrynen uważa jednak, że mandat komisji powinien być szerszy – w 2024 r. grupa robocza Rady zaproponowała dziesięć zmian, w tym włączenie obronności, polityki bezpieczeństwa, klimatu, usuwania barier granicznych oraz współpracy w zakresie bezpieczeństwa cywilnego i obrony ludności. Kristina Háfoss, dyrektorka Rady, chwali szybkie działanie rządów, ale ubolewa, że nie przyjęto pełnych rekomendacji, mimo jednomyślności 87 parlamentarzystów z ośmiu nordyckich parlamentów. Komisja ma złożyć raport ministrom do października 2026 r.
W Grenlandii panuje optymizm, choć z rezerwą. Mariane Paviasen z partii Inuit Ataqatigiit, członkini grupy roboczej, liczy na pełne zrównanie statusu Grenlandii, Wysp Owczych i Alandów. W 2024 r. rząd grenlandzki wstrzymał udział w sesjach z powodu poczucia dyskryminacji: „Jeśli nie będziemy traktowani równo, znajdziemy innych partnerów” – ostrzegła. Podkreśliła potrzebę realizacji wszystkich zaleceń, w przeciwnym razie będzie rozczarowana. Nordycka Rada to współpraca parlamentów, a Rada Ministrów – rządów, skupiona na kluczowych dziedzinach polityk.
Źródło: Dr.dk, Norden.org
|
