2024-05-29

Saamowie pozywają Szwecję

Wioski z Västerbotten i Norrboten kontra Sztokholm

W styczniu 2020 r. szwedzki Sąd Najwyższy ogłosił historyczny, kluczowy dla społeczności Saamów wyrok, znany jako „sprawa Girjas”.

Chodziło o saamską wioskę Girjas w Norrbotten na północy Szwecji, której mieszkańcy domagali się przyznania pełnych praw do rybołówstwa i polowań na obszarach hodowli reniferów w okolicach Girjas. Do tej pory tego typu aktywność opierała się na wydawanych i kontrolowanych przez państwo licencjach. Saamowie powołali się przy tym na „urminnes hävd”, czyli zwyczajowe prawo o nazwie „obecność od niepamiętnych czasów”. Sąd Najwyższy przychylił się do ich oczekiwań – mieszkańcy Girjas uzyskali prawo do polowania i rybołówstwa a także udzielania zgody na to innym na zasadzie wyłączności. Państwo szwedzkie nie może w to ingerować.

Wyrok sprzed czterech lat zachęcił innych członków saamskiej społeczności do walki o swoje. W rezultacie, 28 maja 2024 r. przedstawiciele trzech wiosek z Norrbotten: Báste, Sirges i Unna Tjerusj oraz wioski Ran z Västerbotten złożyli pozew przeciwko państwu szwedzkiemu w identycznej sprawie, o jaką bój toczyli wcześniej ich ziomkowie z Girjas. Ich starania wspiera Svenska Samernas Riksförbund – Związek Szwedzkich Saamów z siedzibą w mieście Umeå. W razie wygranej, kwestią czasu jest pojawienie się kolejnych pozwów.


Więcej: www.sapmi.se